تربیت فرزند در اسلام

تربیت فرزند در اسلام

اسلام دینی است که خداوند برای همه ی انسان ها خلق کرده، در تمام نقاط و در تمام زمان ها. به همین شکل اسلام برای تمام افراد در دسترس است و برای هرچیزی قانون دارد، خصوصا برای مسئلی مانند اهمیت احترام، حقوق دیگران و مسئولیت پذیری ها. تمام کلمات قران و سنت حضرت محمد (ص) همگی هدیه و رحمتی از جانب خدا هستند که برای انسان ایجاد شده است و شامل تمام قوانین و مسئولیت هایی است که خداوند برای بشر مشخص نموده می باشد. هیچ موضوعی نیست که نادیده گرفته شده باشد، حتی هوس ها و تمایلات میان مرد و زن. این قوانین منحصر به فرد که در دین اسلام به ان ها اشاره شده است شامل حقوق کودکان نیز می باشد. حقوق کودکان همیشه با کارهای والدین، جامعه یا حتی خود دولت تامین نمی شود. خداوند برای رعایت حقوق کودک برای شما قوانینی آورده است.

اسلام یک قالب کلی برای قوانین مشخص نموده که شامل همدلی کردن با یکدیگر بوده و برای حفاظت از هر فرد و زندگی کردن او در جامعه ای ایمن طراحی شده اند. برای کودکان امنیت بیشترین اهمیت را دارد. قوانین مربوط به کودکان حتی به قبل از به دنیا آمدن ان ها برمی گردد. در حقیقت این قوانین حتی برای قبل از بارداری هستند. قران و سنت موثق پیامبر آن محمد (ص) برای شما واضح بیان کرده اند که هیچ دو فردی نباید بدون دقت وارد یک رابطه ی ازدواج شوند. داشتن افکار مشترک و آمادگی عالی دو فرد قبل از شروع ارتباط با یکدیگر و ایجاد خانواده ای که می تواند ناشی از این ارتباط باشد ضروری است.

اگر یک مرد و زن هردو زندگی خود را به عبادت خدا و دستورات دین بپردازند و از خالق خود که قوانینی در مورد حقوق کودکان بیان کرده است اطاعت کنند به طور خودکار فرزندان خوبی خواهند داشت. عبادت خداوند یعنی اطاعت کردن از دستورات او و دستورات او شامل قوانین و حقوق کودکان نیز می شود. دو زوج با ازدواج کردن به جای داشتن یک رابطه ی نامشروع به نوعی آینده ی فرزندشان را تضمین خواهند کرد. کودک این حق را دارد تا بتواند پدر و مادر و اجداد خود را بشناسد.

وقتی شما جنینی را باردار می شوید او حق زندگی کردن دارد. قرآن واضح گفته است که همه ی زندگی ها و موجودات زنده مقدس هستند. هیچوقت شما اجازه ندارید به خاطر ترس از نداشتن توانایی مالی برای پرورش کودک یا هر چیز دیگری بارداری خود را تمام کنید. این خداست که به شما زندگی داده و خود شرایط را اماده خواهد کرد.

وقتی برای تمام کردن بارداری خود تصمیم می گیرید باید دقت داشته باشید کودک شما هدیه ای از جانب خداست و این گونه هدایا را باید با شکر و لذت پذیرفت. افراد زیادی این روزها در جهان هستند که نمی توانند بچه دار شوند و از این رو زمانی که خداوند چنین هدیه ای به خانواده ی شما می دهد می تواند دلیلی برای شادی و سرور شما باشد. با این وجود باید بدانید کودک اموال یا وسیله ی تفریح شما نیست. باید مسئولیت او را بپذیرید.

بهترین هدیه برای کودک از جانب پدر و مادر پرورش درست اوست. اما این کار با تمرینات و دستورالعمل های مختلفی که برای شما داده می شود می تواند گیج کننده باشد. جای تعجب نیست اغلب والدین به سختی می توانند کودکانی خلاق و وارسته پرورش دهند. برای ساده تر شدن این کار برای والدین می توانید پنج دستور اصلی اسلام برای پرورش فرزند را دنبال کنید. اگر ما به این پنج گام عمل کنیم در راهنمایی برای تربیت کودک به ما کمک کرده و باعث می شود والدینی فعال باشیم که بتوانیم کودکانی خلاق و سازنده پرورش دهیم.

کودکان برای ما مسلمانان مانند یک امانت هستند، مسئولیتی مانند اینکه یک هدیه ی گران قدر به ما داده شده است. این وظیفه ی ماست تا اطمینان یابیم ان ها افرادی سخت کوش، سازنده و از همه مهم تر خداترس می شوند، کسانی که به امت اسلام کمک می کنند.

بنابراین نیت و هدف ما در زمان پرورش دادن کودکمان باید این باشد که برای ما و دیگران سودی داشته باشند. برای رسیدن به این هدف، در اینجا پنج مورد مهم آورده شده است که در حین انجام کارهای روزانه برای مراقبت از کودکان باید در ذهن داشته باشیم:

  • کودکان ما پاک و خالص متولد می شوند.
  • کودکان نیاز به محدودیت هایی دارند.
  • کودکان نیاز به مسئولیت هایی دارند.
  • این راهنمایی و مراقبت از کودکان باید با مهربانی و توجه باشد.
  • والدین مسئول هستند تا فرزندان خود را هدایت و راهنمایی کنند.

قانون اول: کودکان ما پاک متولد می شوند.

تربیت فرزند در اسلام | مرکز مشاوره همکده

رفتار یک فرد می تواند به دو شکل تحت تاثیر قرار گیرد: اولین کارهایی است که تصور می شود روی شخصیت درونی او اثر دارند و دوم علل احتمالی مرتبط بودن رفتار فرد به جایگاهی که در آن قرار دارد. این نظریه ی نسبیت در علم روان شناسی است.

در احادیث پیام رسان خدا در این مورد آورده شده است:

کودکان پاک، بی پناه و با تمایل طبیعی به خوبی و باور به خدای واحد متولد می شوند. به همین ترتیب احتمال کمی وجود دارد که کودک تحت تاثیر خصوصیات درونی خود دست به رفتارهای اشتباهی بزند. از این رو اگر کودک رفتار اشتباهی را انجام داده هیچ تقصیری بر گردن او نیست، خصوصا تا زمانی که به سن حدود ده سال می رسد. هیچ کودکی قصد انجام کار بد و اشتباهی را ندارد مگر اینکه تنها از رفتار دیگران تقلید کرده یا چیزی که از محیط اطراف خود دیده، شنیده، حس کرده یا یاد گرفته است را انجام می دهد.

چیزی که ما می بینیم اغلب این است که کودک بعد از مرتکب شدن کاری اشتباه فورا از جانب والدین خود سرزنش می شود. والدین باید متوجه باشند او تنها به شنیده ها و دیده های خود عمل کرده است.  او تنها چیزهای اطراف خود را کپی می کند.

گام عملی: به یاد داشته باشید کودک شما پاک و بی گناه است. اگر او رفتار اشتباهی می کند در محیط اطراف خود به دنبال علل احتمالی باشید.

قانون دوم: والدین راهنما و مدل های رفتاری کودکان هستند.

تربیت فرزند در اسلام | مرکز مشاوره همکده

وقتی کودک شما کم سن است او هنوز در حال یادگیری درست و غلط می باشد و می خواهد راه صحیح برای رفتار کردن در محیط را یاد بگیرد. این مسئولیت والدین است که به کودکان خود یاد دهند چطور این کار را کرده و چگونه محیط خود و نوع افرادی که باید در محیط اطراف خود داشته باشند را انتخاب کنند، در نتیجه می توانند چیزی که خوب است را انجام دهند.

تربیت فرزند در اسلام | مرکز مشاوره همکده

قانون سوم: کجا باید برای کودکان خود مرز بگذارید؟

خداوند نیز ما را امر کرده است برای کودک خود محدودیت هایی بگذاریم. بدون داشتن حد و مرز مشخص جامعه دچار آشوب خواهد شد زیرا هرکس هرکار کرده و حق را با خود می داند. برای کودکان نیز همینطور است. او برای مدیریت رفتارهای خود نیاز به مرزهایی دارد تا بتواند آزادانه عمل کرده و در قالب خاصی رفتار کند. اگر او نداند چه مرزهایی را باید رعایت کند همیشه با رفتار خود شما را ازمایش می کند تا ببیند آیا کار او از نظرتان قابل قبول است یا نه.

گام عملی: قوانین و محدودیت هایی برای هر فرد در خانواده مشخص کنید. (از جمله خودتان) و به کودک خود توضیح دهید چرا باید آن را رعایت کند. کودکان دلایل منطقی را دوست دارند اما همه چیز را ساده می گیرند. شما باید قوانین را به شکلی ساده روی یک برگه ی بزرگ بنویسید که بتوانید جایی در اتاق نشیمن یا آشپرخانه به عنوان یک یاداور کلی نصب نمایید. می توانید برای رفتارهای خوب به کودک خود با برچسب های کارتونی هدیه دهید.

قانون چهارم: ضروریت های پرورش کودک با مهربانی و توجه

تربیت فرزند در اسلام | مرکز مشاوره همکده

یکی از خصوصیات یک راهنمای عالی این است که به کسانی که مراقبت می کنید اهمیت دهید. چه تعداد والدینی را می شناسید که اجازه می دهند زمان نماز خواندن کودک پشتشان سوار شود؟ شما از نشستن کودک روی کمر یا سرتان در زمان نماز عصبانی می شوید. اما رسول خدا درک می کردند که بازی کردن طبیعت کودک است و برای رشد طبیعی آن ها لازم است، بازی برای رشد فیزیکی، عاطفی، شناختی و اجتماعی کودک شما ضروری است.

همه می دانیم بغل کردن کودک باعث احساس امنیت و شادی او می شود. محبت فیزیکی را نباید با بزرگتر شدن کودک ترک کرد. البته می توانید با بزرگتر شدن کودک ان را محدودتر کنید اما هیچوقت نباید متوقف کرد.

گام عملی: وقتی کودک شما مرتکب کار اشتباهی می شود به جای فریاد زدن و سرزنش کردن او، کودک را بغل کرده و بگویید " من تو را می بخشم. بگذار باهم درستش کنیم " و بعد به او اشتباهش را توضیح داده و راهی برای تصحیح ان پیشنهاد دهید. شاید لازم باشد از فردی عذرخواهی کند. مثلا اگر کودکتان در زمان نماز پشتتان می پرد از دست او عصبانی نشوید بلکه برای او توضیح دهید که می تواند بعد از تمام شدن نمازتان این کار را انجام دهد و بعد اهمیت نمازهای روزانه را برای او توضیح دهید.

قانون پنجم: مسئولیت هایی کوچک برای این عضو خردسال مشخص کنید تا خود را بزرگ ببیند.

تربیت فرزند در اسلام | مرکز مشاوره همکده

از آنجایی که هریک از ما در مقابل کسی که مراقبش هستیم مسئولیت هایی داریم کودک نیز باید مسئولیت پذیری را یاد بگیرد. مسئولیت پذیر بودن به کودک یاد می دهد در عین اینکه احساس استقلال داشته باشید و فردی قابل اعتماد، مورد اطمینان و سازنده شود. این کار باعث می شود در خانواده و جامعه نقشی داشته باشد و احساس بی فایده بودن نکند. او احساس تعلق به دیگران داشته و فکر می کند فرد مفیدی برای خانواده و اجتماع است. این کار به او هدف می دهد نه اینکه ناامید بوده و حس به درد نخور بودن پیدا کند.

دادن مسئولیت در سنین کم و مناسب به کودک کمک می کند متوجه شوید اگر کاری که بر عهده ی اوست را انجام ندهد روی دیگران اثر گذاشته و برای ان ها دردسرساز خواهد شد. همچنین کودک را برای زمانی که باید کاملا فردی مسئولیت پذیر شده باشد اماده می سازد در نتیجه در ان روزها دچار استرس و شگفتی نخواهد شد. این کار به این معنا نیست که زیاد از حد کودک را درگیر کنید بلکه به او کارهایی دهید که از عهده ی ان برمی آید. بهتر است در سنین قبل از مدرسه این کار را شروع کنید زیرا در سنین نوجوانی شروع این روال تاثیر زیادی نخواهد داشت. این کار باید در طول سنین کودکی به تدریج شروع شود و با بزرگتر شدن کودک و نزدیکتر شدن او به سن بلوغ به تدریج به آن افزوده گردد.

گام عملی: مسئولیت های ساده ای برای او در نظر بگیرید مثلا از او بخواهید بشقابش را به آشپزخانه بیاورد یا در چیدن سفره به شما کمک کند. در سنین بالاتر اجازه دهید بشقاب خود را شسته یا در جمع کردن خریدها به شما کمک کند. از نوجوان خود بخواهید به شما در آشپزی یا نظافت خانه کمک کند، ظرف ها را در جایشان گذاشته و یا خانه را مرتب کند.

منابع:

https://productivemuslim.com/islamic-parenting/

https://www.islamreligion.com/articles/3584/viewall/what-islam-says-about-children/

توجه: مطالب بخش وبلاگ سایت همکده تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی داشته و توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به مشاور روانشناسی یا روانپزشک جهت تشخیص و درمان دانست.

مرکز مشاوره همکده بعنوان بزرگترین مرکز مشاوره تلفنی روانشناسی کشور ، خدمات مشاوره روانشناختی را بصورت شبانه روزی در زمینه های مشاوره ازدواج ، مشاوره طلاق ، مشاوره فردی ، مشاوره خانواده ، اعتیاد ، مشاوره جنسی ، مشاوره کودکان ، فرزند پروری ، افسردگی ، مثبت اندیشی ، اضطراب و... ارائه می نماید و شما می توانید به روش های مختلف و با حداقل هزینه با کارشناسان ما ارتباط برقرار کنید و از مزایای مشاوره تلفنی بهره مند شوید.

برترین مشاوران و روانشناسان کشور در مرکز مشاوره همکده ، زندگی با نشاط و سلامت روان را برای شما فراهم می کنند.

مزایای مشاوره تلفنی روانشناسی:

1- طرح موضوعات و مشکلات با مشاور تخصصی بدون دغدغه و خجالت

2- دریافت مشاوره در هر ساعتی از شبانه روز

3- صرفه جویی در هزینه ها با حذف هزینه ایاب و ذهاب

4- صرفه جویی در زمان با حذف زمان تردد و ترافیک

5- سهولت دسترسی به خدمات مشاوره

شیوه های ارتباط با ما:

 ارسال پیامک 20 به 20005555

بعدی قبلی

مطالب مرتبط