احساس گناه در کودک

احساس گناه در کودک

احساس گناه می تواند شاخص پیچیده ای در مقیاس برابری والدین با کودک باشد. ما احساس گناه می کنیم، آن ها نیز احساس گناه دارند، ما ممکن است کاری کنیم احساس گناه پیدا کنند و بعد برای این کار حس گناه آن ها ادامه خواهد داشت. اما برخی انواع از حس گناه در طی روال رشد کودک حسی سالم هستند.

یکی از متخصصان دانشگاه تورنتو که در زمینه ی ایجاد احساس گناه در کودکان تحقیق و مطالعه می کند متوجه شده است احساس گناهی حس درست شبیه به همدلی و دلسوزی با دیگران است.

احساس گناه حسی سالم است که برای رشد کودک خوب خواهد بود. این احساس کمک می کند کودک از رفتارهای پرخاشگرانه و ضداجتماعی دور بماند.

کودکی که باعث گریه کردن کودک دیگری می شود ممکن است به نوعی واکنش همدلی از خود نشان دهد و حس بدی داشته باشد زیرا کودک دیگر از او ناراحت شده است. او ممکن است احساس گناه داشته باشد زیرا کاری که در مورد کودک دیگر انجام می دهد استانداردهای او در مورد درست و اشتباه بودن کارها را نقض کرده است. این دو واکنش می توانند کاملا مستقل بوده یا با هم همراه شوند.

یک مسیر رشدی برای احساس گناه وجود دارد. کودکی که خیلی کم سن است ممکن است با شکستن یک اسباب بازی احساس گناه پیدا کند اما درک کافی و درستی از دیدگاه افراد دیگر برای تجربه کردن احساس گناه بیشتر ندارد تا زمانی که به سن حدود شش سالگی برسد. از ان به بعد اغلب کودکان احساس گناه را در واکنش به تخلفات و اشتباهات تجربه می کند و این می تواند به ان ها کمک کند با افراد دیگر با مهربانی برخورد کنند. شواهد زیادی وجود دارند که احساس گناه سالم می تواند رفتارهای اجتماعی کودک را در آینده بهبود بخشند.

احساس گناه در کودک | مرکز مشاوره همکده

این مورد را به عنوان زمینه ای در نظر بگیرید که والدین و پدر و مادرهای آن ها شاید این کار را ساده تر از والدین خود انجام می داده اند شاید آن ها زیاد نگران ایجاد احساس گناه برای کودکان خود نیستند. آن ها حتی ممکن است به شما می گفتند "تو باید از این کار خودت خجالت بکشی"

شاید این قضیه برای شما درست نباشد اما به عنوان والدین آن را سلاحی برای برخورد با کودک نمی دانید. البته داشتن احساس گناه طبیعی است و همه ممکن است آن را تجربه کنند.

تفاوت عادی اینجاست که احساس گناه یک احساس درونی است، چیزی که زمانی که می دانید کار اشتباهی انجام داده اید یا باعث آسیب رساندن به دیگران شده اید انجام می دهید. احساس گناه یک نوع احساس خارجی است. این چیزی است که قبل از قضاوت شدن توسط اعضای دیگر خانواده یا جامعه ای که شما را به عنوان عضوی متخلف می شناسند تجربه می کنید. در زمانی که شنونده یا بیننده ای برای رفتار اشتباه ما حضور ندارد می توانیم با تصور کردن کار خود این احساس خجالت را تجربه کنیم. بخشی از فرایند رشد کردن در فرهنگ شما این است "درون سازی ارزش هایی که جامعه برای شما مقرر کرده است."

از نظر یکی از متخصصان دانشگاهی در المان، هردو احساس گناه و احساس خجالت اصطلاحاتی پربار هستند "چیزی که واقعا اهمیت دارد راهی است که بزرگسالان و همچنین کودکان در مورد گام های فراموش شده یا کارهای نادرست فکر می کنند " او می گوید "اینکه چقدر آن ها خودشان را باور دارند یا اینکه فکر می کنند چقدر با تلاش روابط ان ها بهبود می یابد."

متخصصان روان شناسی در این رابطه می گویند احساس گناه انعکاسی از چیزی است که "نظریه ی ذهنیت" نامیده می شود، که در واقع درک کودک در حال رشد از این موضوع است که افراد دیگر نیز احساسات و دیدگاه های مختلفی دارند. با وجودی که به ندرت این اتفاق می افتد اما اگر کودک توانایی احساس گناه را نداشته باشد، وقتی که دروغی گفته یا کمبود احساس گناه داشته باشد به نظر می رسد توانایی کافی برای همدلی با دیگران را نداشته باشد.

برای مثال شاید شما نگران کودکی باشید که الگویی از پرخاشگری های تعمدی، خشونت، زدن کودکان دیگر برای گرفتن چیزی و عصبانیت زیاد را نشان می دهد اما این کودک به استرس های کودکان دیگر واکنش خوبی نشان نمی دهد.

احساس گناه بخشی از روال رشد عادی کودک است و ما اغلب دوست نداریم ببینیم که کودک ما بدون این حس رشد می کند، اما در کنار آن نگران هستیم ان ها ممکن است خیلی سخت گیرانه خودشان را قضاوت کنند یا برای چیزهایی که فراتر از قدرتشان می باشد احساس مسئولیت کنند (یکی از متداول ترین مثال ها کودکی است که خود را برای دعوا کردن والدین و یا حتی جدایی ان ها مقصر می داند.)

در مورد کودکان کم سن تر، احساس گناه می تواند با تفکرات خیالی ترکیب شده و حتی حسی از قدرت مطلق برای آن ها ایجاد نماید، مثلا زمانی که کودک کم سن و سال شما خود را مسئول بیماری یا ناتوانی خواهر یا برادر خود می داند. همزمان با بزرگتر شدن کودکان، نوع نگرانی آن ها می تواند مرتبط با اختلالات اضطراب باشد، خصوصا اختلال اضطراب فراگیر که در آن کودکان حس می کنند تقریبا همیشه بسیار تحریک می شوند، به دنبال تهدیدها هستند اما برای همه چیز نیز احساس مسئولیت دارند.

کودکان کم سنی که دچار اضطراب هستند بیشتر در خطر علائم افسردگی هستند و احساس گناه فراگیر یک علامت کلیدی برای افسردگی می باشد.

احساس گناه در کودک | مرکز مشاوره همکده

بنابراین چطور می توانند والدین رشد وجدان و احساسات معنوی را پرورش دهند اما مانع از بروز احساسات منفی عذاب وجدان شوند؟ احساس گناه زمانی که سازنده باشد باید به کودک حس قدرت زیادی دهد، یکی عزم واقع گرایانه برای انجام کارها به شکلی متفاوت. روی کارهای خاصی تمرکز داشته باشد و نه تنها روی شخصیت کودک خود. پیام شما نباید این باشد که چیز اشتباهی در رابطه با خود کودک وجود دارد بلکه باید متوجه شود او کار نادرستی را انتخاب کرده است که نتایج نادرستی را به همراه خواهد داشت.

در معرفی احساس گناه گاه والدین عواقب کارها را خیلی واضح و شفاف برای کودک توضیح می دهد "خواهر یا برادر تو گریه می کند و علت این است که تو به اسباب بازی او آسیب زده اید" متخصصان در این زمینه با کودکان زیادی که احساس گناه کمی را تجربه می کنند کار کرده اند و می گویند توضیح دادن شرایط می تواند بسیار مفید باشد. از طرف دیگر برخی کودکان نیز احساس گناه را به شکل نادرستی تجربه می کنند ، که در آن کودک فکر می کند مسئول آسیب زدن به افراد دیگر است، حتی با کارهایی که از کنترل او خارج هستند.

اگر والدین با یکدیگر دعوا می کنند باید حتما به کودک بگویند که این موضوع و اختلاف اصلا ربطی به رفتارهای او ندارد. در غیر این صورت ممکن است نگرانی های کودک ادامه داشته باشند و این ها می تواند منجر به نوعی وجود اضطراب و افسردگی شود.

کودکان قادر هستند به رفتار و روابط شما نگاه کرده و درک مختصری از آن داشته باشند، تا درک کنند در واقع آن ها مسئول چه چیزی هستند. آن ها باید معیار درستی برای خود داشته باشند. داشتن کمی حس بد در مورد آن می تواند به نوعی ما را آزار دهد، اما فکر کردن در مورد اینکه کجا کوتاهی کرده اید که باعث شده است کودک از نظر روانی آسیب ببیند می تواند به شما کمک کند.

و برخی کودکان، درست مانند بزرگسالان، بیشتر به تفکرات منفی و مقصر دانستن خود متمایل هستند. "من نمی توانم هیچ کاری را درست انجام دهم... چرا من همیشه..." والدین و معلمان باید در مورد نوع واکنشی که به این تفکرات کودک دارند خوب فکر کنند زیرا زبانی که بزرگسالان استفاده می کنند می تواند روش منفی فکر کرن کودک را متوقف ساخته یا کاملا از بین ببرد. از لغاتی استفاده نکنید که به کودکان این پیام را می رسانند که مشکلی برای شما پیش آمده است، به جای اینکه استراتژی های صحیحی برای پیشرفت بهتر به کودک داده شود.

احساس گناه در کودک | مرکز مشاوره همکده

گاه برخی کودکان و بزرگسالان به اندازه ی کافی مسئولیت پذیر نیستند. برخی بیش از حد خود را مقصر دانسته و سرزنش می کنند.

برخی کودکان در واقع زمانی احساس بد دارند که کاری انجام داده اند که باعث آسیب رسیده به فرد دیگر شده یا کار اشتباهی را انجام داده اند. تمرکز شما نباید روی آن باشد که فرد احساس گناه داشته باشد. گام رشدی مهم این است که " توانایی کودک برای شناخت خوب و بد افزایش یابد، به شکل درستی رفتار کنند و وقتی کاری را درست انجام ندادد با صداقت و صراحت آن را اصلاح کنند.

وقتی کودک به طور مداوم احساس گناه شدید را تجربه کند می تواند یک علامت هشداردهنده از افسردگی باشد. والدین و مراقبان کودکان باید یاد بگیرند بتوانند تشخیص دهند چه زمانی احساس گناه در کودک می تواند نشانه ای از یک اختلال باشد که علائمی از افسردگی را در کودک به همراه دارد.

چه زمان احساس گناه کودک شما می تواند نشانه ای از افسردگی باشد؟

احساس گناه در کودک | مرکز مشاوره همکده

از آنجایی که احساس گناه یک حس متداول و شناخته شده است شاید سخت باشد بدانید چه زمانی این حس واکنش مناسبی بوده و چه زمان می تواند نشان دهنده ی چیز بیشتری مانند افسردگی باشد.

والدین و مراقبان کودک ممکن است از او بپرسند در مورد چه چیزی احساس گناه می کند و علت آن چیست. اگر او توضیحی منطقی برای احساسات خود داشته و حس گناهش تنها برای چند روز ماندگار باشد، یک واکنش مناسب خواهد بود.

والدین نیز می توانند دیدگاهی کلی در مورد رفتار کودک نسبت به خواهر و برادرهایش، دیگر اعضای خانواده و معلم ها داشته باشند. آیا تنها کودک در خانه از خود احساس گناه نشان می دهد یا این علائم را حتی وقتی در مدرسه است یا با دوستان خود مشغول بازی می باشد نیز نشان می دهد؟ مشاهدات دیگران نیز می تواند به والدین کمک کند تصویر کامل تری از موقعیت کودک در ذهن داشته باشند.

اگر به نظر می رسد توضیحی منطقی برای احساس گناه کودک وجود ندارد یا به نظر می رسد احساسات کودک شما در این موقعیت نادرست هستند، می توانید با یک متخصص سلامت روان یا پزشک در تماس باشید. اگر شما متوجه علائم نگران کننده ی زیر شدید باید نگرانی تان به نوعی تشدید شود.

  • احساسات او بدتر شده اند.
  • احساس گناه او برای بیش از دو هفته ماندگار شده اند.
  • نمی تواند درست به فعالیت های روزانه ی خود ادامه دهد.
  • نسبت به کودکان دیگر علائم بیشتری از افسردگی را از خود نشان می دهد.
  • افکار یا کارهایی دارد که در ارتباط با آسیب زدن به خود یا خودکشی هستند.

رابطه ی بین احساس گناه و اضطراب

احساس گناه در کودک | مرکز مشاوره همکده

احساس گناه از علائم متداول اختلال اضطراب است، در نتیجه مهم است بدانید احساس گناه دائمی و شدید همیشه نمی تواند نشانه ای از افسردگی باشد. آیا کودک شما در واکنش به شرایط مختلف از خود رفتاری مضطربانه نشان می دهد؟

آیا شما از اختلال اضطراب رنج می برید یا فرد دیگری در خانواده ی شماست که این مشکل را داشته باشد؟ به احتمال زیاد نیاز است زمانی که در تلاش برای ارزیابی این هستید که آیا احساسات کودک شما سالم هستند یا نه به تمام این فاکتورها دقت داشته باشید.

اگر نگران احساسات یا رفتارهای کودک خود هستید با یک متخصص یا فرد وارد در زمینه ی سلامت روان صحبت کنید تا بتوانید وضعیت کودک خود را ارزیابی نمایید. هرچه زودتر کودک شما درمان های مناسب را دریافت کنید زودتر می تواند احساس گناه غیرضروری را از خود دور کند.

منبع:

https://www.verywellmind.com/feelings-of-guilt-in-children-1067542

https://www.independent.co.uk/news/science/guilt-child-development-parenting-a8094491.html

توجه: مطالب بخش وبلاگ سایت همکده تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی داشته و توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به مشاور روانشناسی یا روانپزشک جهت تشخیص و درمان دانست.

مرکز مشاوره همکده بعنوان بزرگترین مرکز مشاوره تلفنی روانشناسی کشور ، خدمات مشاوره روانشناختی را بصورت شبانه روزی در زمینه های مشاوره ازدواج ، مشاوره طلاق ، مشاوره فردی ، مشاوره خانواده ، اعتیاد ، مشاوره جنسی ، مشاوره کودکان ، فرزند پروری ، افسردگی ، مثبت اندیشی ، اضطراب و... ارائه می نماید و شما می توانید به روش های مختلف و با حداقل هزینه با کارشناسان ما ارتباط برقرار کنید و از مزایای مشاوره تلفنی بهره مند شوید.

برترین مشاوران و روانشناسان کشور در مرکز مشاوره همکده ، زندگی با نشاط و سلامت روان را برای شما فراهم می کنند.

مزایای مشاوره تلفنی روانشناسی:

1- طرح موضوعات و مشکلات با مشاور تخصصی بدون دغدغه و خجالت

2- دریافت مشاوره در هر ساعتی از شبانه روز

3- صرفه جویی در هزینه ها با حذف هزینه ایاب و ذهاب

4- صرفه جویی در زمان با حذف زمان تردد و ترافیک

5- سهولت دسترسی به خدمات مشاوره

شیوه های ارتباط با ما:

1- ارسال پیامک 20 به 20005555

2- تماس با 99222299 از طریق خطوط همراه اول دائمی بدون نیاز به کد

3- تماس با 02170701070 از طریق تلفن ثابت

4- تماس با 46018654-021 جهت اخذ راهنمایی

قبلی

مطالب مرتبط